Tien gekke geluidsillusies
Een loopje met je oren
13 december 2011 | Frederik Meuris
Dat je hersenen je ogen beet kunnen nemen is algemeen bekend. Denk maar aan al die optische illusies. Maar wist je dat er ook geluidsillusies bestaan?
We hebben er tien voor je geselecteerd. Al de bijhorende links verwijzen naar onze Vlaamse zustersite clickx.be.
1. Virtuele knipbeurt - kapper
Een bezoek aan een virtueel kapsalon, waarbij je haar geknipt wordt, een plastic zak over je hoofd geschoven wordt en je wat uitleg over het fenomeen krijgt door de kapper in kwestie. Deze moet je met een hoofdtelefoon beluisteren. Zet je alvast schrap voor een paar koude rillingen, bijvoorbeeld wanneer de kapper een plastic zak over je hoofd trekt. Wie mooi wil zijn, moet afzien.
2. Toonladderillusie - toonladder
Een illusie uit de stal van Diana Deutsch, een Amerikaanse psychologieprofessor gespecialiseerd in muzikale illusies. In de schaalillusie hoor je twee toonladders omhoog en omlaag gaan. Hoewel de noten wat willekeurig over het linker- en het rechterkanaal verspreid zitten, lijkt het alsof elk oor een toonladder te horen krijgt. Beluister hem maar eens met een hoofdtelefoon en luister daarna eens met één oortje.
3. Shephard's paradox - shepard
Deze kan ik zelf nog altijd niet geloven. Twaalf seconden lang hoor je twee noten die steeds hoger lijken te gaan. Speel je het bestand opnieuw af, dan lijkt de opmars gewoon verder te gaan. Zet je deze mp3 op repeat, dan weet je na een tijdje niet meer waar het fragment begint of eindigt.
4. Falling bells - bells
Nog eentje waarbij je brein beslist wat je hoort. Je luistert naar een paar bellen die in het ijle lijken te vallen, waardoor ze een steeds lager wordende toon lijken uit te stoten. In werkelijkheid wordt de toon net hoger.
5. Luciferdoos - luciferdoosje
Een iets minder spectaculaire versie van de virtuele kapsalon. Iemand schudt met een doosje lucifers rond je hoofd en steekt zo nu en dan een lucifer aan. Vooral griezelig als je jezelf kan wijsmaken dat je vastgebonden zit op een stoel en te maken hebt met een psychopaat die elk moment je oor in brand zal steken.
6. Tritoneparadox - tritone
Deze beluister je in een groep. Je hoort vier keer twee tonen na elkaar, maar wat hoor je precies bij elk voorbeeld? Laag-hoog of hoog-laag?